Hesaplar ve Tesadüfler

Dóra Maurer, Vera Molnár, Gizella Rákóczy
Macaristan Ulusal Bankası Koleksiyonu'ndan Algoritma Sanatı

19 Eylül 2024 - 23 Şubat 2025

Hesaplar ve Tesadüfler, algoritma sanatının öncü isimlerinden Vera Molnár, Dóra Maurer ve Gizella Rákóczy'nin Macaristan Ulusal Bankası Koleksiyonu'nda yer alan eserlerini bir araya getirdi. Sergi, Molnár’ın bilgisayar sanatı üzerindeki önemli etkisine odaklanırken, Maurer ve Rákóczy'nin sanatsal pratiklerinin algoritma ve matematiğin entegrasyonu ile soyutlamanın sınırlarını genişletmesinin de izini sürdü.

1968 yılında bilgisayarla çalışmaya başlayan Vera Molnár, bilgisayarı hem bilimin hem de sanatın sınırlarını genişleten resimler üretmek için bir araç olarak kullandı. Molnár’ın çalışmalarında algoritmik rastlantısallık önemli bir rol oynarken; sanatçının pratiği düzen ve düzensizlik, yapı ve özgürlük gibi ikiliklerden beslenir.

Dóra Maurer'in çalışmalarında ise güçlü bir sistematikleştirme eğilimi vardır; Maurer, 1970'lerin başından itibaren kusursuz ve kesin yapılar yaratan matematiğin ve müziğin araçlarını ve biçimlerini araştırmıştır. Çalışmalarında sayım ve düzensiz kümeleri düzene sokma pratikleri öne çıkar.

Geometrik sanatın önde gelen isimlerinden Gizella Rákóczy'nin resimlerinde ise tutarlı, sistematik ve yapı odaklı bir tavır gözlenir. 1976'dan itibaren, dört kollu spirallerin hareketlerini ve seri olasılıklarını araştıran sanatçı, takip eden yıllarda Fibonacci serisinin formülünü kullanarak şeffaf boyanın tonlarını katmanlaştırmaya başladığı sulu boya resimler de yapmıştır. 

2024 Macar-Türk Kültür Yılı etkinliklerine eşlik eden sergi, Molnár, Maurer ve Rákóczy'nin bireysel pratiklerini birbirleriyle ilişkili olarak bir araya getirirken aynı zamanda sanatçıların algoritma sanatına nasıl yön verdiklerine tanıklık etme fırsatı da sundu.


 

Eser Künyeleri

Vera Molnár
Kesir, 2010-12
Tuval üzerine akrilik
2 parça; 50 x 50 cm (her biri)
Sanatçı ve Macaristan Ulusal Bankası Koleksiyonu izniyle

Vera Molnár
Çemberi Karelemek, 1962-64
Tuval üzerine yağlı boya
110 x 100 cm
Sanatçı ve Macaristan Ulusal Bankası Koleksiyonu izniyle

Gizella Rákóczy
4 Rengin 4 Tonu, 2002
Kâğıt üzerine sulu boya
5 parça; 69 x 69 cm (her biri)
Sanatçı ve Macaristan Ulusal Bankası Koleksiyonu izniyle

Gizella Rákóczy
Bükülmüş Spiral, 1987
Kâğıt üzerine tempera
117 x 198,5 cm
Sanatçı ve Macaristan Ulusal Bankası Koleksiyonu izniyle

Dóra Maurer
Uyumlu Bütün, 
2000
Kâğıt üzerine tempera
48 x 61 cm
Sanatçı ve Macaristan Ulusal Bankası Koleksiyonu izniyle

Dóra Maurer
Dilediğin Gibi 12, 1990
Ahşap üzerine akrilik
2 parça; 114 x 133 cm
Sanatçı ve Macaristan Ulusal Bankası Koleksiyonu izniyle

 

3 Boyutlu Gezin!

Hesaplar ve Tesadüfler

Hesaplar ve Tesadüfler

Hesaplar ve Tesadüfler, algoritma sanatının öncü isimlerinden Vera Molnár, Dóra Maurer ve Gizella Rákóczy'nin Macaristan Ulusal Bankası Koleksiyonu'nda yer alan eserlerini bir araya getiriyor. Sergi, Molnár’ın bilgisayar sanatı üzerindeki önemli etkisine odaklanırken, Maurer ve Rákóczy'nin sanatsal pratiklerinin algoritma ve matematiğin entegrasyonu ile soyutlamanın sınırlarını genişletmesinin de izini sürüyor.

Matematik Profesörü Miklós Hoffmann ile Sergi Turu

Matematik Profesörü Miklós Hoffmann ile Sergi Turu

Pera Müzesi, güncel sergileri kapsamında Matematik Profesörü Miklós Hoffmann rehberliğinde sergi turları düzenliyor. Bu özel turlar, eserlerin matematik, geometri, olasılık ve bilgisayar teknolojisiyle bağlantılarını keşfe davet ediyor. Turlarda sanat ve bilimin kesişiminde; dönüşümler, Öklidyen olmayan dünyalar ve bilgisayarın yaratıcı rolü gibi konular ele alınıyor.

Matematik Profesörü Miklós Hoffmann ile Sergi Turu

Matematik Profesörü Miklós Hoffmann ile Sergi Turu

Pera Müzesi, güncel sergileri kapsamında Matematik Profesörü Miklós Hoffmann rehberliğinde sergi turları düzenliyor. Bu özel turlar, eserlerin matematik, geometri, olasılık ve bilgisayar teknolojisiyle bağlantılarını keşfe davet ediyor. Turlarda sanat ve bilimin kesişiminde; dönüşümler, Öklidyen olmayan dünyalar ve bilgisayarın yaratıcı rolü gibi konular ele alınıyor.

Matematik Profesörü Miklós Hoffmann ile Sergi Turu

Matematik Profesörü Miklós Hoffmann ile Sergi Turu

Pera Müzesi, güncel sergileri kapsamında Matematik Profesörü Miklós Hoffmann rehberliğinde sergi turları düzenliyor. Bu özel turlar, eserlerin matematik, geometri, olasılık ve bilgisayar teknolojisiyle bağlantılarını keşfe davet ediyor. Turlarda sanat ve bilimin kesişiminde; dönüşümler, Öklidyen olmayan dünyalar ve bilgisayarın yaratıcı rolü gibi konular ele alınıyor.

Metrum Ensemble Trio+

Metrum Ensemble Trio+

Pera Müzesi, Metrum Ensemble Trio+ konserine ev sahipliği yapıyor. Klasik ve çağdaş eserleri özgün bir yaklaşımla yorumlayan topluluk, müziğin de tıpkı görsel sanatlar gibi hem yapılandırılmış hem de rastlantısal unsurlar barındırdığını vurguluyor.

Hesaplar ve Tesadüfler Sergi Turu

Hesaplar ve Tesadüfler Sergi Turu

Pera Müzesi, küratör Kinga Rózsa Hamvai rehberliğinde sergi turu düzenliyor. Algoritmalar ve seriler üzerinden matematik, geometri ve sanatı buluşturan üç kadın Macar sanatçı Dóra Maurer, Vera Molnár ve Gizella Rákóczy’nin eserlerinin ele alınacağı tur, Macaristan’ın önde gelen modern ve çağdaş sanat koleksiyonlarından biri olan Ulusal Banka Koleksiyonu’ndan önemli bir kesit sunuyor.

Video

dijital

Vera Molnár’ın bilgisayarla çalışmaya başladığı yıllarda izleyiciyle buluşan bilimkurgu başyapıtları 2001: Bir Uzay Macerası, Yalan Dünya ve Bıçak Sırtı, teknolojinin geleceğin toplumsal yapıları ve bireysel kimlikleri üzerindeki etkilerine dair güçlü hayaller kuruyor.

Rastlantının Düzeni

Sanatla buluşturan, farklı yaş gruplarına yönelik hem çevrimiçi hem yüz yüze gerçekleşen, eğlenceli ve ilham dolu sergi turları ve atölyeler sunuyor.

Yarıyıl Tatili Atölyeleri

Yarıyıl tatili kapsamındaki eğlenceli atölyeler, çocuklar ve öğretmenler için tatili sanatla değerlendirme fırsatı sunuyor.

Şans Eserleri

Program, algoritmik tekrarlar ve rastlantısal sonuçların teknolojik uygulamalar, nakış, seramik, ritim, sanat terapisi araçları ve farkındalık pratikleriyle keşfedildiği atölyeler sunuyor.

Kadınlar tenisinin çehresini değiştiren kız kardeşler

Kadınlar tenisinin çehresini değiştiren kız kardeşler

Pera Film Altın Madalya: Sporda Kadın programı kapsamında 5Harfliler ile bir yazı dizisi sunuyor. Kendilerini; “kadın gündeminin peşinde, bağımsız bir internet sitesi” diye tanımlayan 5Harfliler bizim için hazırladıkları ikinci yazılarında Venus ve Serena belgeselini ele alıyor. Serinin bu ikinci yazısı Bawer Çakır’ın kaleminden!

18. ve 19. Yüzyıl Resimlerinde İstanbul’un Tarihi Yarımadası

18. ve 19. Yüzyıl Resimlerinde İstanbul’un Tarihi Yarımadası

19. yüzyıla kadar siyasi otoritenin merkezi Topkapı Sarayı, klasik Osmanlı ve Bizans mimarisinin görkemli örnekleriyle tüm imparatorluğun kalbi gibidir Tarihi Yarımada. Osmanlı İmparatorluğunu yakından tanımak isteyen her batılı, resimler yoluyla da olsa Tarihi Yarımada’yı görmelidir önce. 

Bir Hançer Tarihi

Bir Hançer Tarihi

Manzaralar, baskılar ve illüstrasyonlar yapan Henryk Weyssenhoff, yaratıcı enerjisinin büyük bölümünü Belarus’un, Litvanya’nın ve Samogitya’nın gerçekçi manzaralarını yapmaya harcadı.